Column

Hieronder kunt u de column lezen die door mij is geschreven voor Arbo Actueel en/of Arbo-online. Regelmatig zal deze pagina ververst worden met de meest recente column.

Deze column is geplaatst in Arbo Actueel 2018 nr. 7

Geld voor toezicht

In mijn columns heb ik er diverse malen op gewezen, dat Nederland op het gebied van de handhaving van de zorg voor arbeidsomstandigheden internationaal gezien ernstig tekort schoot. En ik was niet de enige die zich daarover zorgen maakte. Ook de vakcentrales hebben daar diverse malen over geklaagd en dat leidde in 2015 zelfs tot een brief aan de Tweede Kamer om de regering op te roepen maatregelen te nemen ter verbetering van de Inspectie SZW. Er ging zelfs een klacht naar de internationale arbeidsorganisatie ILO. Die deed onderzoek en beval onder meer aan, dat er meer inspecties moesten komen en dat de inspecteurs moesten worden bijgeschoold op het terrein van chemische stoffen en psychosociale risico’s op het werk. En ook, dat er te weinig onaangekondigde inspecties waren.

 Wat er gebeurde met al deze aanbevelingen bleef wat onduidelijk. Tot begin maart van dit jaar enkele advertenties verschenen, waarin Inspecteurs gevraagd werden. Wat bleek? Het kabinetsakkoord bracht voor de Inspectie SZW een mooie meevaller van 50 miljoen euro extra. Ook voedselwaakhond NVWA werd verblijd met een meevaller van 25 miljoen. Dat zijn bedragen waar je wat mee kunt. En dat gebeurt ook: de Inspectie SZW zet de middelen in voor het vergroten van de capaciteit. Het gaat om een uitbreiding met totaal ruim 400 fte! Het gaat dit jaar om 66 volledige banen, volgend jaar om 110 en in 2020 nog eens 230 voltijds banen.  

De uitbreiding is vooral gericht op het aantrekken van inspecteurs met daarnaast nog analisten, ICT-ers en rechercheurs. Direct nadat de werving gestart was kwamen er zoveel gegadigden, dat kort daarop diverse vacatures al weer van de site waren gehaald. Naar verluidt kwamen honderden reacties binnen, niet alleen van andere overheidsdiensten, maar ook van mensen daarbuiten. Kennelijk vinden de mensen het werken bij de overheid nog steeds aantrekkelijk. Driekwart van deze nieuwe krachten zal zich bezig gaan houden met de bestrijding van oneerlijk werk, onderbetaling en uitbuiting. Voor arbeidsomstandigheden en BRZO resteren dus 100 banen. Niet echt veel, maar toch wel iets. 

Merkwaardig was dat begin maart van dit jaar EU-commissaris Marianne Thyssen (Werk en Sociale zaken) meedeelde, dat zij er naar streeft om vanaf volgend jaar een Europese Arbeidsinspectie op te richten. Het zou gaan om 140 man die bij deze nieuwe autoriteit gaan werken. Deze toezichthouders van de ELA (European Labour Authority) moeten er voor zorgen, dat de nationale inspecties niet langs elkaar heen werken, zodat bedrijven bij overtreding van de regels sneller worden aangepakt. Er zijn zo’n zeventien miljoen EU-burgers die wonen en werken in een andere lidstaat. En er pendelen dagelijks zo’n anderhalf miljoen mensen naar hun werk over de grens. De handhaving blijft overigens in handen van de lidstaten. Het nieuwe bureau zou 50 miljoen per jaar gaan kosten. Net zoveel als “onze” inspectie erbij heeft gekregen. Naar mijn idee zal dát geld nuttiger worden besteed.

Rob Poort